   
  


            1920-  1930- .,   .   ,      ,       .





 

   



  .., 2009

  -, 2009







 -        -  .  ,   ,     .    ,          ,       1920-  1930- .   .   ,       ,       .    ,      ,   .          .

          ,        .    ,               ,    -  .         ?         .. :      ,  .             ,         ?  ,            ,            [1 -  ..   . ., 2006. . 72.].

           29  1997. ,                [2 -   . 1997. 39. . 4465. . 7669.].  ,     ,  ,   ,       ,                    [3 -   . 1997. 39. . 4465. . 7669.].

         .  :     ,   ,      ,   90- ,    ,   ,    .

            . 25  2006. -    .                   . ,   , ,   .            [4 -  .,  .    // . 2006. 230. 14 . . 5.].

         ,   ,      .

         ,       ,      ,       .  19291932.          - ,           .

       1927.        ,         (),    1932.     ,    ,       .

    .     ,  , -   ,     ,         .

 ,                      19201930- .   ,       ,       ( 1990- )   .        ,     :

1.       ,   蠖    ;

2. -       .

       ,    .        ,       . ..   ..    1948.  ,       30 .        ..     1943.,           . ,         ,     .  , ,    ,   , ,   .

  1954.      ..            19431953.         .   19261929  19301934 ,           ,       19291932.    , ,  ,     .  -      ,   1929.,   ,   ,            ,  ,         ,        [5 -  ..,  ..,  ..     . .,1954. . 11.          (19261929.).].

 .    ,    .,      ,        .    . .       19201930-       ,       .  ..     ..   1955.     ..     [6 -  ..,  .. ..      //  . 1955. 7. . 6268.].  1959.   ..     [7 -  .. ..      //   . 1959. 2. . 1115.].    ,    ,   1920- 1930- .         .

 1961.    .. , ..   ..       [8 - .:  ..,  ..,  ..       . 19211931. ., 1961.].    ,        ..   19171920.[9 -  ..       . 19171920. ., 1958.]

   ,    ,     ,   ,   .           .       ,        . ,      ,           19271928.           .      ,      ,   ,       ,      .      -  :     ,   (  ,     )[10 -  ..,  ..,  ..       . 19211931. ., 1961. . 283296.].

  -    ,         . -,         ,   ,   ,    . -,             .       ()   . -,     ,        ,    19291932.     . -,   ,     ,             . -,      . -,   ,     ,      ,         :  ,    , ,    , ,    .          ,      1928., ..      [11 -  ..,  ..,  ..       . 19211931. .,1961. . 295296.].

 1964.   ..   ..         .         ..    ,        .             .        ,  .. .          1930.,     ,   ,         .     ,   .            ,    ,  .

 ..        ,    ..       , ,     .        .. ,        ,     ,     1928.        ,      [12 - .:  .. ..         . .     . . . ., 1964. . 88215.].

 19601980-    ,         .       .. [13 - .:  ..   . ., 1981; ., :  ..         (19281932). ., 1960;  ..    -    (19171933). ., 1963;  ..,  ..          (19171927). ., 1967;  ..         (19201937). , 1970;  ..           (19281937).  .      . . . 1973;  ..    (            19181932.). . 1973  .].      - 頖  ,     ,    .

    ,   ,            .

     1950- .            . ..     1958.      ,              ,  ,    [14 - .:  ..         (19171930). . . . . . ., 1958.]. ..     1968.               ,    ,        .              [15 -  ..         19201930- . (    ). .     . . . ., 1968. . 174181.].

   ..  1970.  ,              .      .. [16 -  ..         (19171937). .      . . ., 1970. . 523.].

 ,       19701980- ,    .     ,         1920-  1930- [17 - ., :  ..         (19291934). . .     . . . , 1970;  ..         (19281932.). , 1975;  ..         (19261932.). . 1980;  ..        (19171937). , 1982;  ..          (19281934.). ., 1984;  ..      : 2030- . , 1985.].

 1988.        ,      19281941.  ,       ,     (   ),            .      . , ,     ,       [18 -     . 19281941. ., 1988. . 117.].

     ,  ,        ,         ( ,     ()),    .       ,     ,          .. , .. ,  ,         (..   .).

    ,                19291932.   ,           .      .        ,    1920- .       .      ( ,  )   ,     , .

         .  ..    1994.,        19271929.,  ,        ,     [19 -  ..    :   .     20-  XX . ., 1994. . 5962, 82, 160, 170172.].       .. , .. ,  ..   .[20 - .:  ..         1920 1930- . .     . . . ., 2000. . 105109;  .. , ,      19171929. (   ). , 2000. . 239240;  ..        1920- . , 2001.]

        19701980- .    1992. ..                . ..   ,         . ..           [21 -  ..        19171937. (  ). .      . . , 1992. . 336;  ..         2030- . (    ). .      . . , 1992. . 306;  ..   . ., 1991;  .      ? // . 1992. 2. . 1223.].            . [22 - R.Stites. Revolutionary dreams. N-Y. 1988.].

 ,      -        ,          [23 - ., :  ..          2030- . ., 1995;  ..           2030- . ., 1997;  ..   :       ( 1917  1930- .). , 1997;  .    -    ( 1917  1920- .). ., 1999;  ..     19211929. (   ). , 1997;  ..      (1917  1920- .). --, 1999;  ..     1920- . ., 2001;  ..     (-   19201930- .). , 2002; Luukkanen Arto. The religions policy of the Stalinist state. Helsinki. 1997; Peric Daniel. Storming the heavens: The Soviet League of militant Godless. Ithaca, 1998  .].

   ..   .. ,       (   -  ).             [24 -  ..  ,           19291936. (    ). .     . . . , 1995. . 235249;  ..           -    1920- 1930- . . .     . . . , 2002. . 1415.].

    ,      :     , , ,     ,          .

                            1920-  1930- .

        :

 , ,  ,     19271928.        ;

         ;

            ;

      1929 1932.;

                 ;

        .

       .

    ,          .

-,   ,   ,   :

 ()   ;

 , , ,        ;

  (, , )      ,     ( 1929. ) (, );

    , ,     : , ,   .

-,    :

  , , , ,   ;    ()  19271932.     ,   :  ,   ,   .            ,   , .   ,   ,       ( 1930.   ),     ,  ,  .         .  :      ( -     ()),   ( 1929.      -         ),     ( 1931.    ),    , , ,     ( 1931. , ,    ),     ;

  , , ,      .     :  ,    (),  ( ),  - ,    ( ),    (  ),   ,       ( ),   ( ,  1930.     ),   ,   (   ),      ( 1930.     ),      . ,        ,        ,           ,     ,          .  ,               , -, ,    ,       .

    ()    ,    1931.  1934.     ,  , ,   (       ).

  ()    ,   ,   .    (),   ,     ,      ,       .              ,   ,          .

  , , ,              .    ,           (, , , ),  ;       Р , -  ; ,  ,       ;  , ,          ,  ,  ,  ,        .             .        . -         ,     .

   (, , )         :          ,   ,      ,   ,      , , , ,             ,     ,    .               .     ,    ,   ,       (),  ,       - .

     , ,     : , ,   .,      ,        .

           ,              ,          ,    .     (    )    .            ,     .

     , , ,  ,   ,    .         ,      ,        .     .. ;   Р .. , .. , .. , .. ; -,     , .. , .. , .. , .. , .. , .. ;   頖 .. , ࠖ .. , .. ,  () .. , .. , .. , .. , ..   .

     ,    ,       .         ,      ,  ,   19271928.,   .        ,    ,   ,          ,    .

              .        ,  ,   ,         .             ,    , ,  ,    .

        .          -  ()      ().

            ,  , , - ,    (. 17).        : , ,       (), , , ,   ,   ,  ,    .               ,      ,    ().        ,      ,       .   ,       .          . ,     ()                  .             , ,           .

       (. 2306),         (. 1575),   ,   :  ,  ,  ,     -     () (. 298),   .        ,    ,     ,  ,       -  () .     ,         .  ,       ,                 .          ,       ,       .      , ,   , ,                   .

                 ,     (),   ,      ,      ,      .           ,    ,    :    ,  ,    , ..  ,   .

          (, . 5407).       .   , ,  ,            , , , , , ,    , ,   ,     .     ,     ,     .

      .. , .. , ..   .

   ..  (. 12)   -   (  ),     .  ,        -  1931.,        .      ,    ,    :  , ,  ,      (   ), ,  ,  ,          .      - ,  - (.. , ..   .),     .

         ..  (. 142  ).     ,  ,         ,        .. ,   .. ,    .. ,    .        XIV   ,         II   ,   - : .. , .. , ..   .,    .

       (),    ..  (, . 89)  ,          .      ,             ,    ,     ,  .. , .. ,      .       ,  ,     .

          , , . ,         (. . 7279).           .                   (, 26  1929.).

              ,     ,   .

        , ,        ,       ,    ,    .

   ,  ,       .

          ,    .




 I.  19271928.      





    


     ,   ,    ,              .

. 18:6

           [25 -  ..      .  19171920 . ., 2002. . 27.].   (),   VIII    1919.,    :       [26 -    . . . 19171973. ., 1974. . 18 (:    ).].      1920-          .      .

                  , ,   ,            .

,   ,       ,     ,        .       19201930-        .   ,   ,   ,   ,  ,   .                   ,          .

              1920-     ?      ,  ,  - ,          .                       .        .. ,      ,         [27 -  ..      . ., 1993. . 15.]. ,    ,             .

 19271928              .          .

11  1917.    ( )      ..                 .    -     [28 -    . . 12.].      20  1918.,    .        ,     ,    , .          [29 -        . 1918. 18. . 263. . 273.].

      18  1918.   ,       ,   , ..        .     ,          [30 -    . . 132.].

          .       ,              ,   1920. ..   ,    [31 -      . .   . /. . . ., 1925. . 26 (:      ).].

 1919. -   ,         .      ,     .     .. ,      ().          ,    ,  [32 - . . 12. . 1. . 133. . 3.].   , ..      ,    .   , ,  ,      ,    :     ,    ,    ,  .    ,       [33 -  . . 34.].

       ,      .          19221923.     ..     .             ,     .         (),      .. .  ,      ,  .. ,  ,    -    .  :     ?   ࠖ   ,  -      -蔻[34 -  ..   . ., 1964. . 184.].

                  .          (    , 1921, 4)        .  ,          ,     [35 - . :  ..,  ..,  ..       . 19211931. ., 1961. . 283284 (:  ..,  ..,  .. . .).].

       ,    ,     ()  1924.,                .         ,        ,  ,             :      .   .    , ,    .   ( ,    )[36 -  ..   //   . 1929. 910. . 33.].

          1920-   ,      , ,  ,      .

,       1925.,       ,           .        ,       ,       ,     . ?[37 -  . 1927. 44. . 2.].    1925.   ..      ,         .  ,  ,    ,     ,   ,    .             ,          (),    -[38 - . . 89. . 4. . 156. . 31.].

            ,         ,   ,   ,     .  -  ,  -[39 - - ..    //   . 1924. 8. . 49.].  ,    -        ,            .     ,    ,     .   ,    ,      . ,   ,      ,   .       [40 -      . . 210211.].

                  .     1925.           ,  ..   1929.        [41 -  ..        //     . 1929. 1. . 15.].        . ,       ,           -      唻,  ..    [42 -  .      //   . 1928. 15. . 26.].

.. ,  3  1929.   , ,         .. .  ,  ,    ,            ,    ,      [43 - . . 142. . 1. . 178. . 1.].           : ,   .. ,   ,      ,          [44 -  . . 2.].

          ,   .. [45 -  .],    .   I    ()   1925., ..         :            ,    ,          .    ,     .         ,          ,  ,  ,        .    ,     ,         [46 -  ..     ?   . ., 1965. . 290.].

       -          I .   ..  ,           [47 -  ..      I . ., 1925. . 3.].       ,  ,                  ,     ,   [48 -  ..      I . ., 1925. . 8.].  :       ,   ,       :    ,   ,  ,  ,  [49 -  ..      I . ., 1925. . 8.]. ..   ,   ,       ,       [50 -  ..      I . ., 1925. . 8.].

  ,   ,  ,       . ,   ,   ,        ,       [51 -  ..      I . ., 1925. . 1011.].     .. ,         1928.,  ,       ,    , ,            ,      ,     [52 -  .. . . //   . 1928. 15. . 22.].

      ,   19261927.,            .              ,       .. ,       [53 -  ..   .  //  . 1929. 20. . 4.],             [54 -  ..   //   . 1929. 910. . 32.].    ..           :   ,         ,   ,    ,      , ,    [55 -  .. . . //  . 1929. 1. . 33.].

  1927.     .         :        ,           (, , ).       [56 -       . .-., 1927. . 1. . 11.]. ,     ,       [57 -       . .-., 1928. . 2. . 63.].    .        .. :     ,      ,     ,      .       ,        [58 -       . .-., 1927. . 1. . 62.].

 I  (14 )    ,    .             ( )     ( )       ,   ,  [59 -       . .-., 1927. . 1. . 40, 102.].       [60 -       . .-., 1927. . 1. . 41.],                 [61 -       . .-., 1927. . 1. . 91.].                         ( , )[62 -       . .-., 1927. . 1. . 121.].

    (1-    II )                   [63 -       . .-., 1927. . 3. . 39.].             ,  ,  [64 -       . .-., 1927. . 3. . 73.].       [65 -       . .-., 1927. . 3. . 80.].

        (89 )           .          ,  , :       :   .    , 堖   (  )    .   ,           [66 -     . 5. . 91.].

  .          .      :     (),           ,      ,       [67 -     . 5. . 95.].

          .           ,      ,      [68 - ., :      I    . , 1928. . 104, 134, 136, 137138.].  ,   1927.,      ,                    .

        . .. -   1923     ,        .           [69 -  ..     .   . .-., 1925. . 55.].   -   ,   ,       ,       ,     ,   ,  ,     [70 -  ..     .   . .-., 1925. . 55.].  ,  -, ࠖ     ,    ,     ,    [71 -  ..     .   . .-., 1925. . 59.].  , ,    ,   ,    , -     ,     [72 -  ..     .   . .-., 1925. . 60.].  : , ,   : ,        ,        , , ,      [73 -  ..     .   . .-., 1925. . 62.].       -  , ,   .              ,         씻[74 -  .  . ,   . . 1926. . 57 (:  . . .).].

         .   , , ..   ..      .. ,             .      ,   ,    ,               [75 -  ..,  ..    . ., 1926. . 67.].     :           [76 -  ..,  ..    . ., 1926. . 6768.].

   ..    1920-  ,   :      ,      ,          , ,   ,        [77 -  ..      /      . ., 1925. . 35.].      ,     :  ,               [78 -  ..      /      . ., 1925. . 42.].

 1927.       .    .    ,  ,   ,    :  ,    ,    ,      .         .     ,     ,        :                 ,     [79 -  .    //  . 1927. 78. . 38.].  ,  . , ,    ,   ,  -   ,  ,  ,            ,        .     ,     -     ,     ,     ,   .        蔅 ,     ,         ,   ,  . [80 -  .    //  . 1927. 78. . 37.].

 ,              .     ,        ,     , , ,         ,       ,    .

          ,       . 32%     1926.   ,       .    :      .    ,       [81 -  .         //  . 1927. 89. . 177.].

            .  .      1928.          .   :        73  (60,3%),    14  18%   ,   ,         (   );     27  (22,3%)[82 -   . 1928. 68. . 8.].

,  ,    ,      (, )    .       .             [83 - . . -1575. . 10. . 555. . 117.].             3  1928.:         蠖   ,   ,   [84 - . . -1575. . 10. . 555. . 117.].

      19271928. .      ,   ,       .  - 1927.              .        31 46,1%,     52 26,8%.     41,8%.    ,  ,       (  7  7   (16,6%)  37   (60,6%))[85 - . 1928. 3. . 5762.].

 1927.          1,5. ,           [86 -    .   . ., 1928. . 12.].   25% ,  51%.       39,7%  59% [87 -    .   . ., 1928. . 145.].

 1928.              ()      ()    ,    [88 -  . ,     - //  . 1928. 12. . 30.].  394     119 ( 30%), 蠖 261 ( 66%),       14 ( 4%)[89 -  . . . . 40. . : . .  1575. . 10. . 428. . 89.].      :  350     41 (12%), 蠖 282 (80%), 27  ( 8%)       [90 -  . . 43;  . . 90.].

             . ,      1928.  51%  (..  5-   55%,  6-젖 54%, 7-젖 39%, 8-젖 44%, 9-젖 58%)[91 - . 1929. 1. . 42.].           ,   7-   40      [92 -   . 1928. 78. . 98.]




  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/valeriy-shevchenko/unye-bezbozhniki-protiv-pionerov/)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .



notes








1


 ..   . ., 2006. . 72.




2


  . 1997. 39. . 4465. . 7669.




3


  . 1997. 39. . 4465. . 7669.




4


 .,  .    // . 2006. 230. 14 . . 5.




5


 ..,  ..,  ..     . .,1954. . 11.          (19261929.).




6


 ..,  .. ..      //  . 1955. 7. . 6268.




7


 .. ..      //   . 1959. 2. . 1115.




8


.:  ..,  ..,  ..       . 19211931. ., 1961.




9


 ..       . 19171920. ., 1958.




10


 ..,  ..,  ..       . 19211931. ., 1961. . 283296.




11


 ..,  ..,  ..       . 19211931. .,1961. . 295296.




12


.:  .. ..         . .     . . . ., 1964. . 88215.




13


.:  ..   . ., 1981; ., :  ..         (19281932). ., 1960;  ..    -    (19171933). ., 1963;  ..,  ..          (19171927). ., 1967;  ..         (19201937). , 1970;  ..           (19281937).  .      . . . 1973;  ..    (            19181932.). . 1973  .




14


.:  ..         (19171930). . . . . . ., 1958.




15


 ..         19201930- . (    ). .     . . . ., 1968. . 174181.




16


 ..         (19171937). .      . . ., 1970. . 523.




17


., :  ..         (19291934). . .     . . . , 1970;  ..         (19281932.). , 1975;  ..         (19261932.). . 1980;  ..        (19171937). , 1982;  ..          (19281934.). ., 1984;  ..      : 2030- . , 1985.




18


    . 19281941. ., 1988. . 117.




19


 ..    :   .     20-  XX . ., 1994. . 5962, 82, 160, 170172.




20


.:  ..         1920 1930- . .     . . . ., 2000. . 105109;  .. , ,      19171929. (   ). , 2000. . 239240;  ..        1920- . , 2001.




21


 ..        19171937. (  ). .      . . , 1992. . 336;  ..         2030- . (    ). .      . . , 1992. . 306;  ..   . ., 1991;  .      ? // . 1992. 2. . 1223.




22


R.Stites. Revolutionary dreams. N-Y. 1988.




23


., :  ..          2030- . ., 1995;  ..           2030- . ., 1997;  ..   :       ( 1917  1930- .). , 1997;  .    -    ( 1917  1920- .). ., 1999;  ..     19211929. (   ). , 1997;  ..      (1917  1920- .). --, 1999;  ..     1920- . ., 2001;  ..     (-   19201930- .). , 2002; Luukkanen Arto. The religions policy of the Stalinist state. Helsinki. 1997; Peric Daniel. Storming the heavens: The Soviet League of militant Godless. Ithaca, 1998  .




24


 ..  ,           19291936. (    ). .     . . . , 1995. . 235249;  ..           -    1920- 1930- . . .     . . . , 2002. . 1415.




25


 ..      .  19171920 . ., 2002. . 27.




26


   . . . 19171973. ., 1974. . 18 (:    ).




27


 ..      . ., 1993. . 15.




28


   . . 12.




29


       . 1918. 18. . 263. . 273.




30


   . . 132.




31


     . .   . /. . . ., 1925. . 26 (:      ).




32


. . 12. . 1. . 133. . 3.




33


 . . 34.




34


 ..   . ., 1964. . 184.




35


. :  ..,  ..,  ..       . 19211931. ., 1961. . 283284 (:  ..,  ..,  .. . .).




36


 ..   //   . 1929. 910. . 33.




37


 . 1927. 44. . 2.




38


. . 89. . 4. . 156. . 31.




39


- ..    //   . 1924. 8. . 49.




40


     . . 210211.




41


 ..        //     . 1929. 1. . 15.




42


 .      //   . 1928. 15. . 26.




43


. . 142. . 1. . 178. . 1.




44


 . . 2.




45


 .




46


 ..     ?   . ., 1965. . 290.




47


 ..      I . ., 1925. . 3.




48


 ..      I . ., 1925. . 8.




49


 ..      I . ., 1925. . 8.




50


 ..      I . ., 1925. . 8.




51


 ..      I . ., 1925. . 1011.




52


 .. . . //   . 1928. 15. . 22.




53


 ..   .  //  . 1929. 20. . 4.




54


 ..   //   . 1929. 910. . 32.




55


 .. . . //  . 1929. 1. . 33.




56


      . .-., 1927. . 1. . 11.




57


      . .-., 1928. . 2. . 63.




58


      . .-., 1927. . 1. . 62.




59


      . .-., 1927. . 1. . 40, 102.




60


      . .-., 1927. . 1. . 41.




61


      . .-., 1927. . 1. . 91.




62


      . .-., 1927. . 1. . 121.




63


      . .-., 1927. . 3. . 39.




64


      . .-., 1927. . 3. . 73.




65


      . .-., 1927. . 3. . 80.




66


    . 5. . 91.




67


    . 5. . 95.




68


., :      I    . , 1928. . 104, 134, 136, 137138.




69


 ..     .   . .-., 1925. . 55.




70


 ..     .   . .-., 1925. . 55.




71


 ..     .   . .-., 1925. . 59.




72


 ..     .   . .-., 1925. . 60.




73


 ..     .   . .-., 1925. . 62.




74


 .  . ,   . . 1926. . 57 (:  . . .).




75


 ..,  ..    . ., 1926. . 67.




76


 ..,  ..    . ., 1926. . 6768.




77


 ..      /      . ., 1925. . 35.




78


 ..      /      . ., 1925. . 42.




79


 .    //  . 1927. 78. . 38.




80


 .    //  . 1927. 78. . 37.




81


 .         //  . 1927. 89. . 177.




82


  . 1928. 68. . 8.




83


. . -1575. . 10. . 555. . 117.




84


. . -1575. . 10. . 555. . 117.




85


. 1928. 3. . 5762.




86


   .   . ., 1928. . 12.




87


   .   . ., 1928. . 145.




88


 . ,     - //  . 1928. 12. . 30.




89


 . . . . 40. . : . .  1575. . 10. . 428. . 89.




90


 . . 43;  . . 90.




91


. 1929. 1. . 42.




92


  . 1928. 78. . 98.


