Georgicon
 Virgil




Virgil

Georgicon





LIBER I


		Quid faciat laetas segetes, quo sidere terram
		vertere, Maecenas, ulmisque adiungere vitis
		conveniat, quae cura boum, qui cultus habendo
		sit pecori, apibus quanta experientia parcis,
		hinc canere incipiam. Vos, o clarissima mundi
		lumina, labentem caelo quae ducitis annum,
		Liber et alma Ceres, vestro si munere tellus
		Chaoniam pingui glandem mutavit arista,
		poculaque inventis Acheloia miscuit uvis;
		et vos, agrestum praesentia numina, Fauni,
		ferte simul Faunique pedem Dryadesque puellae:
		Munera vestra cano. Tuque o, cui prima frementem
		fudit equum magno tellus percussa tridenti,
		Neptune; et cultor nemorum, cui pinguia Ceae
		ter centum nivei tondent dumeta iuvenci;
		ipse nemus linquens patrium saltusque Lycaei,
		Pan, ovium custos, tua si tibi Maenala curae,
		adsis, o Tegeaee, favens, oleaeque Minerva
		inventrix, uncique puer monstrator aratri,
		et teneram ab radice ferens, Silvane, cupressum,
		dique deaeque omnes, studium quibus arva tueri,
		quique novas alitis non ullo semine fruges,
		quique satis largum caelo demittitis imbrem;
		tuque adeo, quem mox quae sint habitura deorum
		concilia, incertum est, urbisne invisere, Caesar,
		terrarumque velis curam et te maximus orbis
		auctorem frugum tempestatumque potentem
		accipiat, cingens materna tempora myrto,
		an deus inmensi venias maris ac tua nautae
		numina sola colant, tibi serviat ultima Thule
		teque sibi generum Tethys emat omnibus undis,
		anne novum tardis sidus te mensibus addas,
		qua locus Erigonen inter Chelasque sequentis
		panditur–ipse tibi iam bracchia contrahit ardens
		Scorpius et caeli iusta plus parte reliquit–
		quidquid eris,–nam te nec sperant Tartara regem
		nec tibi regnandi veniat tam dira cupido,
		quamvis Elysios miretur Graecia campos
		nec repetita sequi curet Proserpina matrem–
		da facilem cursum atque audacibus adnue coeptis
		ignarosque viae mecum miseratus agrestis
		ingredere et votis iam nunc adsuesce vocari.

		Vere novo, gelidus canis cum montibus humor
		liquitur et Zephyro putris se glaeba resolvit,
		depresso incipiat iam tum mihi taurus aratro
		ingemere et sulco attritus splendescere vomer.
		Illa seges demum votis respondet avari
		agricolae, bis quae solem, bis frigora sensit;
		illius inmensae ruperunt horrea messes.
		At prius ignotum ferro quam scindimus aequor,
		ventos et varium caeli praediscere morem
		cura sit ac patrios cultusque habitusque locorum
		et quid quaeque ferat regio et quid quaeque recuset.
		Hic segetes, illic veniunt felicius uvae,
		arborei fetus alibi, atque iniussa virescunt
		gramina. Nonne vides, croceos ut Tmolus odores,
		India mittit ebur, molles sua tura Sabaei,
		at Chalybes nudi ferrum, virosaque Pontus
		castorea, Eliadum palmas Epiros equarum.
		Continuo has leges aeternaque foedera certis
		inposuit natura locis, quo tempore primum
		Deucalion vacuum lapides iactavit in orbem,
		unde homines nati, durum genus. Ergo age, terrae
		pingue solum primis extemplo a mensibus anni
		fortes invertant tauri glaebasque iacentis
		pulverulenta coquat maturis solibus aestas;
		at si non fuerit tellus fecunda, sub ipsum
		Arcturum tenui sat erit suspendere sulco:
		illic, officiant laetis ne frugibus herbae,
		hic, sterilem exiguus ne deserat humor harenam.

		Alternis idem tonsas cessare novalis
		et segnem patiere situ durescere campum;
		aut ibi flava seres mutato sidere farra,
		unde prius laetum siliqua quassante legumen
		aut tenuis fetus viciae tristisque lupini
		sustuleris fragilis calamos silvamque sonantem.
		Urit enim lini campum seges, urit avenae,
		urunt Lethaeo perfusa papavera somno:
		sed tamen alternis facilis labor, arida tantum
		ne saturare fimo pingui pudeat sola neve
		effetos cinerem inmundum iactare per agros.
		Sic quoque mutatis requiescunt fetibus arva;
		nec nulla interea est inaratae gratia terrae.
		Saepe etiam sterilis incendere profuit agros
		atque levem stipulam crepitantibus urere flammis:
		sive inde occultas viris et pabula terrae
		pinguia concipiunt, sive illis omne per ignem
		excoquitur vitium atque exsudat inutilis humor,
		seu pluris calor ille vias et caeca relaxat
		spiramenta, novas veniat qua sucus in herbas,
		seu durat magis et venas adstringit hiantis,
		ne tenues pluviae rapidive potentia solis
		acrior aut Boreae penetrabile frigus adurat.
		Multum adeo, rastris glaebas qui frangit inertis
		vimineasque trahit cratis, iuvat arva, neque illum
		flava Ceres alto nequiquam spectat Olympo;
		et qui, proscisso quae suscitat aequore terga,
		rursus in obliquum verso perrumpit aratro,
		exercetque frequens tellurem atque imperat arvis.
		Humida solstitia atque hiemes orate serenas,
		agricolae; hiberno laetissima pulvere farra,
		laetus ager: nullo tantum se Mysia cultu
		iactat et ipsa suas mirantur Gargara messis.
		Quid dicam, iacto qui semine comminus arva
		insequitur cumulosque ruit male pinguis harenae
		deinde satis fluvium inducit rivosque sequentis
		et, cum exustus ager morientibus aestuat herbis,
		ecce supercilio clivosi tramitis undam
		elicit. illa cadens raucum per levia murmur
		saxa ciet, scatebrisque arentia temperat arva.
		Quid qui, ne gravidis procumbat culmus aristis,
		luxuriem segetum tenera depascit in herba,
		cum primum sulcos aequant sata. quique paludis
		collectum humorem bibula deducit harena.
		Praesertim incertis si mensibus amnis abundans
		exit et obducto late tenet omnia limo,
		unde cavae tepido sudant humore lacunae.

		Nec tamen, haec cum sint hominumque boumque labores
		versando terram experti, nihil inprobus anser
		Strymoniaeque grues et amaris intiba fibris
		officiunt aut umbra nocet. Pater ipse colendi
		haud facilem esse viam voluit, primusque per artem
		movit agros curis acuens mortalia corda
		nec torpere gravi passus sua regna veterno.
		Ante Iovem nulli subigebant arva coloni;
		ne signare quidem aut partiri limite campum
		fas erat: in medium quaerebant ipsaque tellus
		omnia liberius nullo poscente ferebat.
		Ille malum virus serpentibus addidit atris
		praedarique lupos iussit pontumque moveri,
		mellaque decussit foliis ignemque removit
		et passim rivis currentia vina repressit,
		ut varias usus meditando extunderet artis
		paulatim et sulcis frumenti quaereret herbam.
		[Ut silicis venis abstrusum excuderet ignem.]
		Tunc alnos primum fluvii sensere cavatas;
		navita tum stellis numeros et nomina fecit,
		Pleiadas, Hyadas, claramque Lycaonis Arcton;
		tum laqueis captare feras et fallere visco
		inventum et magnos canibus circumdare saltus;
		atque alius latum funda iam verberat amnem
		alta petens, pelagoque alius trahit humida lina;
		tum ferri rigor atque argutae lamina serrae,–
		nam primi cuneis scindebant fissile lignum
		tum variae venere artes. Labor omnia vicit
		inprobus et duris urgens in rebus egestas.
		Prima Ceres ferro mortalis vertere terram
		instituit, cum iam glandes atque arbuta sacrae
		deficerent silvae et victum Dodona negaret.
		Mox et frumentis labor additus, ut mala culmos
		esset robigo segnisque horreret in arvis
		carduus; intereunt segetes, subit aspera silva,
		lappaeque tribolique, interque nitentia culta
		infelix lolium et steriles dominantur avenae.
		Quod nisi et adsiduis herbam insectabere rastris,
		et sonitu terrebis aves, et ruris opaci
		falce premes umbras votisque vocaveris imbrem,
		heu magnum alterius frustra spectabis acervum,
		concussaque famem in silvis solabere quercu.

		Dicendum et, quae sint duris agrestibus arma,
		quis sine nec potuere seri nec surgere messes:
		vomis et inflexi primum grave robur aratri
		tardaque Eleusinae matris volventia plaustra
		tribulaque traheaeque et iniquo pondere rastri;
		virgea praeterea Celei vilisque supellex,
		arbuteae crates et mystica vannus Iacchi.
		Omnia quae multo ante memor provisa repones,
		si te digna manet divini gloria ruris.
		Continuo in silvis magna vi flexa domatur
		in burim et curvi formam accipit ulmus aratri.
		Huic a stirpe pedes temo protentus in octo,
		binae aures, duplici aptantur dentalia dorso
		caeditur et tilia ante iugo levis altaque fagus,
		stivaque, quae currus a tergo torqueat imos,
		et suspensa focis explorat robora fumus.

		Possum multa tibi veterum praecepta referre,
		ni refugis tenuisque piget cognoscere curas.
		Area cum primis ingenti aequanda cylindro
		et vertenda manu et creta solidanda tenaci,
		ne subeant herbae neu pulvere victa fatiscat,
		tum variae inludant pestes: saepe exiguus mus
		sub terris posuitque domos atque horrea fecit,
		aut oculis capti fodere cubilia talpae,
		inventusque cavis bufo et quae plurima terrae
		monstra ferunt, populatque ingentem farris acervum
		curculio atque inopi metuens formica senectae.
		Contemplator item, cum se nux plurima silvis
		induet in florem et ramos curvabit olentis.
		Si superant fetus, pariter frumenta sequentur
		magnaque cum magno veniet tritura calore;
		at si luxuria foliorum exuberat umbra,
		nequiquam pinguis palea teret area culmos.
		Semina vidi equidem multos medicare serentis
		et nitro prius et nigra perfundere amurca,
		grandior ut fetus siliquis fallacibus esset,
		et, quamvis igni exiguo, properata maderent.
		Vidi lecta diu et multo spectata labore
		degenerare tamen, ni vis humana quot annis
		maxima quaeque manu legeret. Sic omnia fatis
		in peius ruere ac retro sublapsa referri,
		non aliter, quam qui adverso vix flumine lembum
		remigiis subigit, si bracchia forte remisit,
		atque illum in praeceps prono rapit alveus amni.

		Praeterea tam sunt Arcturi sidera nobis
		Haedorumque dies servandi et lucidus Anguis,
		quam quibus in patriam ventosa per aequora vectis
		pontus et ostriferi fauces temptantur Abydi.
		Libra die somnique pares ubi fecerit horas
		et medium luci atque umbris iam dividit orbem,
		exercete, viri, tauros, serite hordea campis
		usque sub extremum brumae intractabilis imbrem;
		nec non et lini segetem et Cereale papaver
		tempus humo tegere et iamdudum incumbere aratris,
		dum sicca tellure licet, dum nubila pendent.
		Vere fabis satio; tum te quoque, Medica, putres
		accipiunt sulci et milio venit annua cura,
		candidus auratis aperit cum cornibus annum
		Taurus et averso cedens Canis occidit astro.
		At si triticeam in messem robustaque farra
		exercebis humum solisque instabis aristis,
		ante tibi Eoae Atlantides abscondantur
		Gnosiaque ardentis decedat stella Coronae,
		debita quam sulcis committas semina quamque
		invitae properes anni spem credere terrae.
		Multi ante occasum Maiae coepere; sed illos
		exspectata seges vanis elusit avenis.
		Si vero viciamque seres vilemque phaselum
		nec Pelusiacae curam aspernabere lentis,
		haud obscura cadens mittet tibi signa Bootes:
		incipe et ad medias sementem extende pruinas.

		Idcirco certis dimensum partibus orbem
		per duodena regit mundi Sol aureus astra.
		Quinque tenent caelum zonae; quarum una corusco
		semper sole rubens et torrida semper ab igni;
		quam circum extremae dextra laevaque trahuntur
		caeruleae, glacie concretae atque imbribus atris;
		has inter mediamque duae mortalibus aegris
		munere concessae divom, et via secta per ambas,
		obliquus qua se signorum verteret ordo.
		Mundus, ut ad Scythiam Rhipaeasque arduus arces
		consurgit, premitur Libyae devexus in austros.
		Hic vertex nobis semper sublimis; at illum
		sub pedibus Styx atra videt Manesque profundi.
		Maximus hic flexu sinuoso elabitur Anguis
		circum perque duas in morem fluminis Arctos,
		Arctos Oceani metuentis aequore tingui.
		Illic, ut perhibent, aut intempesta silet nox,
		semper et obtenta densentur nocte tenebrae,
		aut redit a nobis Aurora diemque reducit;
		nosque ubi primus equis Oriens adflavit anhelis,
		illic, sera rubens accendit lumina Vesper.
		Hinc tempestates dubio praediscere caelo
		possumus, hinc messisque diem tempusque serendi,
		et quando infidum remis inpellere marmor
		conveniat, quando armatas deducere classis,
		aut tempestivam silvis evertere pinum.

		Nec frustra signorum obitus speculamur et ortus,
		temporibusque parem diversis quattuor annum.
		Frigidus agricolam si quando continet imber,
		multa, forent quae mox caelo properanda sereno,
		maturare datur: durum procudit arator
		vomeris obtunsi dentem, cavat arbore lintres,
		aut pecori signum aut numeros inpressit acervis.
		Exacuunt alii vallos furcasque bicornis
		atque Amerina parant lentae retinacula viti.
		Nunc facilis rubea texatur fiscina virga,
		nunc torrete igni fruges, nunc frangite saxo.
		Quippe etiam festis quaedam exercere diebus
		fas et iura sinunt; rivos deducere nulla
		religio vetuit, segeti praetendere saepem,
		insidias avibus moliri, incendere vepres,
		balantumque gregem fluvio mersare salubri.
		Saepe oleo tardi costas agitator aselli
		vilibus aut onerat pomis, lapidemque revertens
		incusum aut atrae massam picis urbe reportat.

		Ipsa dies alios alio dedit ordine Luna
		felicis operum. Quintam fuge: pallidus Orcus
		Eumenidesque satae; tum partu Terra nefando
		Coeumque Iapetumque creat saevumque Typhoea
		et coniuratos caelum rescindere fratres.
		Ter sunt conati inponere Pelio Ossam
		scilicet, atque Ossae frondosum involvere Olympum;
		ter pater exstructos disiecit fulmine montis.
		Septima post decimam felix et ponere vitem
		et prensos domitare boves et licia telae
		addere: nona fugae melior, contraria furtis.

		Multa adeo gelida melius se nocte dedere,
		aut cum sole novo terras inrorat Eous.
		Nocte leves melius stipulae, nocte arida prata
		tondentur, noctes lentus non deficit humor.
		Et quidam seros hiberni ad luminis ignis
		pervigilat ferroque faces inspicat acuto;
		interea longum cantu solata laborem
		arguto coniunx percurrit pectine telas,
		aut dulcis musti Volcano decoquit humorem
		et foliis undam trepidi despumat aeni.
		At rubicunda Ceres medio succiditur aestu
		et medio tostas aestu terit area fruges.
		Nudus ara, sere nudus; hiems ignava colono.
		Frigoribus parto agricolae plerumque fruuntur
		mutuaque inter se laeti convivia curant.
		Invitat genialis hiems curasque resolvit,
		ceu pressae cum iam portum tetigere carinae,
		puppibus et laeti nautae inposuere coronas.
		Sed tamen et quernas glandes tum stringere tempus
		et lauri bacas oleamque cruentaque myrta,
		tum gruibus pedicas et retia ponere cervis
		auritosque sequi lepores, tum figere dammas,
		stuppea torquentem Balearis verbera fundae,
		cum nix alta iacet, glaciem cum flumina trudunt.

		Quid tempestates autumni et sidera dicam,
		atque, ubi iam breviorque dies et mollior aestas,
		quae vigilanda viris. vel cum ruit imbriferum ver,
		spicea iam campis cum messis inhorruit et cum
		frumenta in viridi stipula lactentia turgent.
		Saepe ego, cum flavis messorem induceret arvis
		agricola et fragili iam stringeret hordea culmo,
		omnia ventorum concurrere proelia vidi,
		quae gravidam late segetem ab radicibus imis
		sublimem expulsam eruerent; ita turbine nigro
		ferret hiems culmumque levem stipulasque volantis.
		Saepe etiam inmensum caelo venit agmen aquarum
		et foedam glomerant tempestatem imbribus atris
		collectae ex alto nubes; ruit arduus aether
		et pluvia ingenti sata laeta boumque labores
		diluit; inplentur fossae et cava flumina crescunt
		cum sonitu fervetque fretis spirantibus aequor.
		Ipse pater media nimborum in nocte corusca
		fulmina molitur dextra; quo maxuma motu
		terra tremit; fugere ferae et mortalia corda
		per gentis humilis stravit pavor; ille flagranti
		aut Athon aut Rhodopen aut alta Ceraunia telo
		deicit; ingeminant austri et densissimus imber;
		nunc nemora ingenti vento, nunc litora plangunt.
		Hoc metuens caeli menses et sidera serva,
		frigida Saturni sese quo stella receptet,
		quos ignis caelo Cyllenius erret in orbis.
		In primis venerare deos atque annua magnae
		sacra refer Cereri laetis operatus in herbis
		extremae sub casum hiemis, iam vere sereno.
		Tum pingues agni et tum mollissima vina,
		tum somni dulces densaeque in montibus umbrae.
		Cuncta tibi Cererem pubes agrestis adoret;
		cui tu lacte favos et miti dilue Baccho,
		terque novas circum felix eat hostia fruges,
		omnis quam chorus et socii comitentur ovantes,
		et Cererem clamore vocent in tecta; neque ante
		falcem maturis quisquam supponat aristis,
		quam Cereri torta redimitus tempora quercu
		det motus incompositos et carmina dicat.

		Atque haec ut certis possemus discere signis,
		aestusque pluviasque et agentis frigora ventos,
		ipse Pater statuit, quid menstrua Luna moneret,
		quo signo caderent austri, quid saepe videntes
		agricolae propius stabulis armenta tenerent.
		Continuo ventis surgentibus aut freta ponti
		incipiunt agitata tumescere et aridus altis
		montibus audiri fragor aut resonantia longe
		litora misceri et nemorum increbrescere murmur.
		Iam sibi tum a curvis male temperat unda carinis,
		cum medio celeres revolant ex aequore mergi
		clamoremque ferunt ad litora, cumque marinae
		in sicco ludunt fulicae notasque paludes
		deserit atque altam supra volat ardea nubem.
		Saepe etiam stellas vento inpendente videbis
		praecipitis caelo labi noctisque per umbram
		flammarum longos a tergo albescere tractus;
		saepe levem paleam et frondes volitare caducas
		aut summa nantis in aqua colludere plumas.
		At Boreae de parte trucis cum fulminat et cum
		Eurique Zephyrique tonat domus: omnia plenis
		rura natant fossis atque omnis navita ponto
		humida vela legit. Numquam inprudentibus imber
		obfuit: aut illum surgentem vallibus imis
		aeriae fugere grues, aut bucula caelum
		suspiciens patulis captavit naribus auras,
		aut arguta lacus circumvolitavit hirundo
		et veterem in limo ranae cecinere querelam.
		Saepius et tectis penetralibus extulit ova
		angustum formica terens iter et bibit ingens
		arcus et e pastu decedens agmine magno
		corvorum increpuit densis exercitus alis.
		Iam variae pelagi volucres et quae Asia circum
		dulcibus in stagnis rimantur prata Caystri,
		certatim largos umeris infundere rores:
		nunc caput obiectare fretis, nunc currere in undas
		et studio incassum videas gestire lavandi.
		Tum cornix plena pluviam vocat inproba voce
		et sola in sicca secum spatiatur harena.
		Ne nocturna quidem carpentes pensa puellae
		nescivere hiemem, testa cum ardente viderent
		scintillare oleum et putris concrescere fungos.

		Nec minus ex imbri soles et aperta serena
		prospicere et certis poteris cognoscere signis:
		nam neque tum stellis acies obtunsa videtur,
		nec fratris radiis obnoxia surgere Luna,
		tenuia nec lanae per caelum vellera ferri;
		non tepidum ad solem pinnas in litore pandunt
		dilectae Thetidi alcyones, non ore solutos
		inmundi meminere sues iactare maniplos.
		At nebulae magis ima petunt campoque recumbunt,
		solis et occasum servans de culmine summo
		nequiquam seros exercet noctua cantus.
		Adparet liquido sublimis in aere Nisus
		et pro purpureo poenas dat Scylla capillo:
		quacumque illa levem fugiens secat aethera pinnis,
		ecce inimicus, atrox, magno stridore per auras
		insequitur Nisus; qua se fert Nisus ad auras,
		illa levem fugiens raptim secat aethera pinnis
		Tum liquidas corvi presso ter gutture voces
		aut quater ingeminant, et saepe cubilibus altis
		nescio qua praeter solitum dulcedine laeti
		inter se in foliis strepitant; iuvat imbribus actis
		progeniem parvam dulcisque revisere nidos;
		haud equidem credo, quia sit divinitus illis
		ingenium aut rerum fato prudentia maior;
		verum ubi tempestas et caeli mobilis humor
		mutavere vias et Iuppiter uvidus austris
		denset, erant quae rara modo, et, quae densa, relaxat,
		vertuntur species animorum et pectora motus
		nunc alios, alios, dum nubila ventus agebat,
		concipiunt: hinc ille avium concentus in agris
		et laetae pecudes et ovantes gutture corvi.

		Si vero solem ad rapidum lunasque sequentis
		ordine respicies, numquam te crastina fallet
		hora neque insidiis noctis capiere serenae.
		Luna, revertentis cum primum colligit ignis,
		si nigrum obscuro conprenderit aera cornu,
		maxumus agricolis pelagoque parabitur imber;
		at si virgineum suffuderit ore ruborem,
		ventus erit; vento semper rubet aurea Phoebe.
		Sin ortu quarto, namque is certissimus auctor,
		pura neque obtunsis per caelum cornibus ibit,
		totus et ille dies et qui nascentur ab illo
		exactum ad mensem pluvia ventisque carebunt,
		votaque servati solvent in litore nautae
		Glauco et Panopeae et Inoo Melicertae.
		Sol quoque et exoriens et cum se condet in undas
		signa dabit; solem certissima signa sequuntur,
		et quae mane refert et quae surgentibus astris.
		Ille ubi nascentem maculis variaverit ortum
		conditus in nubem medioque refugerit orbe,
		suspecti tibi sint imbres; namque urget ab alto
		arboribusque satisque Notus pecorique sinister.
		Aut ubi sub lucem densa inter nubila sese
		diversi rumpent radii aut ubi pallida surget
		Tithoni croceum linquens Aurora cubile,
		heu male tum mitis defendet pampinus uvas:
		tam multa in tectis crepitans salit horrida grando.
		Hoc etiam, emenso cum iam decedit Olympo,
		profuerit meminisse magis; nam saepe videmus
		ipsius in voltu varios errare colores:
		caeruleus pluviam denuntiat, igneus Euros;
		sin maculae incipient rutilo inmiscerier igni,
		omnia tum pariter vento nimbisque videbis
		fervere. Non illa quisquam me nocte per altum
		ire, neque a terra moneat convellere funem.
		At si, cum referetque diem condetque relatum,
		lucidus orbis erit, frustra terrebere nimbis
		et claro silvas cernes Aquilone moveri.
		Denique quid vesper serus vehat, unde serenas
		ventus agat nubes, quid cogitet humidus Auster,
		sol tibi signa dabit. Solem quis dicere falsum
		audeat. Ille etiam caecos instare tumultus
		saepe monet fraudemque et operta tumescere bella.
		Ille etiam exstincto miseratus Caesare Romam,
		cum caput obscura nitidum ferrugine texit
		inpiaque aeternam timuerunt saecula noctem.
		Tempore quamquam illo tellus quoque et aequora ponti
		obscenaeque canes inportunaeque volucres
		signa dabant. Quotiens Cyclopum effervere in agros
		vidimus undantem ruptis fornacibus Aetnam
		flammarumque globos liquefactaque volvere saxa!
		Armorum sonitum toto Germania caelo
		audiit, insolitis tremuerunt motibus Alpes.
		Vox quoque per lucos volgo exaudita silentis
		ingens et simulacra modis pallentia miris
		visa sub obscurum noctis, pecudesque locutae,
		infandum! sistunt amnes terraeque dehiscunt
		et maestum inlacrimat templis ebur aeraque sudant.
		Proluit insano contorquens vertice silvas
		fluviorum rex Eridanus camposque per omnis
		cum stabulis armenta tulit. Nec tempore eodem
		tristibus aut extis fibrae adparere minaces
		aut puteis manare cruor cessavit et altae
		per noctem resonare lupis ululantibus urbes.
		Non alias caelo ceciderunt plura sereno
		fulgura nec diri totiens arsere cometae.
		ergo inter sese paribus concurrere telis
		Romanas acies iterum videre Philippi;
		nec fuit indignum superis, bis sanguine nostro
		Emathiam et latos Haemi pinguescere campos.
		Scilicet et tempus veniet, cum finibus illis
		agricola incurvo terram molitus aratro
		exesa inveniet scabra robigine pila
		aut gravibus rastris galeas pulsabit inanis
		grandiaque effossis mirabitur ossa sepulchris.
		Di patrii, Indigetes, et romule Vestaque mater,
		quae Tuscum Tiberim et Romana Palatia servas,
		hunc saltem everso iuvenem succurrere saeclo
		ne prohibete! Satis iam pridem sanguine nostro
		Laomedonteae luimus periuria Troiae;
		iam pridem nobis caeli te regia, Caesar,
		invidet atque hominum queritur curare triumphos;
		quippe ubi fas versum atque nefas: tot bella per orbem,
		tam multae scelerum facies; non ullus aratro
		dignus honos, squalent abductis arva colonis
		et curvae rigidum falces conflantur in ensem.
		Hinc movet Euphrates, illinc Germania bellum;
		vicinae ruptis inter se legibus urbes
		arma ferunt; saevit toto Mars inpius orbe;
		ut cum carceribus sese effudere quadrigae,
		addunt in spatia et frustra retinacula tendens
		fertur equis auriga neque audit currus habenas.




LIBER II


		Hactenus arvorum cultus et sidera caeli,
		nunc te, Bacche, canam, nec non silvestria tecum
		virgulta et prolem tarde crescentis olivae.
		Huc, pater o Lenaee–tuis hic omnia plena
		muneribus, tibi pampineo gravidus autumno
		floret ager, spumat plenis vindemia labris–
		huc, pater o Lenaee, veni nudataque musto
		tingue novo mecum direptis crura cothurnis.

		Principio arboribus varia est natura creandis.
		namque aliae nullis hominum cogentibus ipsae
		sponte sua veniunt camposque et flumina late
		curva tenent, ut molle siler lentaeque genestae,
		populus et glauca canentia fronde salicta;
		pars autem posito surgunt de semine, ut altae
		castaneae nemorumque Iovi quae maxima frondet
		aesculus atque habitae Grais oracula quercus.
		Pullulat ab radice aliis densissima silva,
		ut cerasis ulmisque; etiam Parnasia laurus
		parva sub ingenti matris se subicit umbra.
		Hos natura modos primum dedit, his genus omne
		silvarum fruticumque viret nemorumque sacrorum.

		Sunt aliae, quas ipse via sibi repperit usus.
		Hic plantas tenero abscindens de corpore matrum
		deposuit sulcis, hic stirpes obruit arvo
		quadrifidasque sudes et acuto robore vallos;
		silvarumque aliae pressos propaginis arcus
		exspectant et viva sua plantaria terra;
		nil radicis egent aliae summumque putator
		haud dubitat terrae referens mandare cacumen.
		Quin et caudicibus sectis–mirabile dictu–
		truditur e sicco radix oleagina ligno.
		Et saepe alterius ramos inpune videmus
		vertere in alterius mutatamque insita mala
		ferre pirum et prunis lapidosa rubescere corna.

		Quare agite o proprios generatim discite cultus,
		agricolae, fructusque feros mollite colendo,
		neu segnes iaceant terrae. Iuvat Ismara Baccho
		conserere atque olea magnum vestire Taburnum.
		Tuque ades inceptumque una decurre laborem,
		O decus, o famae merito pars maxima nostrae,
		Maecenas, pelagoque volans da vela patenti;




Конец ознакомительного фрагмента.


Текст предоставлен ООО «ЛитРес».

Прочитайте эту книгу целиком, купив полную легальную версию (https://www.litres.ru/virgil-12127364/georgicon/) на ЛитРес.

Безопасно оплатить книгу можно банковской картой Visa, MasterCard, Maestro, со счета мобильного телефона, с платежного терминала, в салоне МТС или Связной, через PayPal, WebMoney, Яндекс.Деньги, QIWI Кошелек, бонусными картами или другим удобным Вам способом.


