.     
 


   ,         ,    ,   ,     .      (19342008)  ,        蠖       .             ,      . 񻠖  ,   ,    ,    .        ().   ,   :   ,  :   ,  :     .





 

     






 ꠫  (1627.)  ,   .    ,   , ,     .  (  )   ,    .      ( )  ,      .       (  ),    .      ,          .




  Ƞ


          ,      ,    ,   .      ,       ,       ,   .      ,               .

 ,     ,    ,       ,    1966.        ,    ,             ,    . ʠ,    ,        ,      .

   ,     ,   . ,         .        ,    ,  ,  , , ,  .           . ,        (2008)    ,       ,      .   ,   ,    . ,     Journal for the History of Astronomy   .         ,      -.

     ,    ,      .     1600    ,       .     .  ,      ,     ,    . ,    ,     ,  ,       .                ,   .

        ,        .            ,              .          :     . ..  .-.  ..,  .-.  ..,  .-.  ..;        .-.  ..,  .-.  ..;      . ..     .-.  ..,  .-.  ..;     ..;       ..;     () ..;  .-.  ...

  ࠖ ,       .     ,            .   ,  ,    ,    .       : www.historyofastronomy.ru.    .



 ,  




 ʠ 



1993

  ,          .          .         .   ,    ,   , ?     ,    ,       .      ࠖ  蠖    .   ,      20 000  ,  ,      ,   40 000   .

       ,   ,  , , , ,       ,    ,   .    ,  ,     ,      ,            .   . ߠ  , , ,   ,     , 蠖     ,   ,   XX.,     . ,     ,     ,   ,    ,   .      .     ,  ,      .

   ,          ,    ,          ,    ,    .  ,       ,         . ,       ,      , ,  ,     ,     .

        .     ,           ,       .




 ʠ 


    ?    ,   ,     .     頖       . ?        ,         .    ,     ,           .           ,      .          .    ,  ,    ,    .       ,          (                  ).

  렖 ,          ,        .         .    ,   ,        ,  ,     . (         ,      .) Ѡ ,       (   )    , ,    13 000  300   - .             .             ,    ,  .  ,            ,      ,   .              .   ,  ,  ,      , ,   ,      .        ?       ,   . ,        ,    :  ,         ,      ,    .       ,    ,  ࠖ       .    ,           .

        ,   ,       頖  ,   ,    . ,    ,     ,       .    ,   , , ,       .    , , ,            .  ,         ,    -  ;       ,    .

ߠ  ,         ,   ,    .,  ,         ,      . ߠ          ,   ,           . ,           ,     ,     ,     ,        .          ⠖  ,     ,    .



 ,
, 2006







      - ,    ,     ,    ,  ,        ,    . ,  ,     ,    ,   Ѡ   ,  ,          .      ,               .    ,           ,      ,   ,   ,    , ,   ,   .        ,     -     ,      .

         , , ,    , .    ,  , ,      . -,            :   ,          .  ,    ,    ,    .   ,     ,       ,  . ,     ,       .

   ,    .       ,      . ,      ,    ,  ,      ,  36 000  .. 10 000  ..,     .            ,  ,   , ,    ,   .             ,     ,     ,         ,   27  31,      .      , ,  ,      .           .      ; ,  ,  ,    ,    ;   ,      .

          .        ,     ,          .        .  ,   ,    ,      ,          .  :    ,        .    ,   蠖         ⠖      .  ,            .

,      ,        .  -          ..,      - .  4400.  ..      ,         .  ,            -  .   , ,     ,       .       ,  ,     ..       ,   .     . ,  ,        ,    ,    ,          .

          .      ,       .   ,      . Ӡ    :            ,       .       ,        .     ,        . ,        ,       .      . Ƞ     : ,      .        ,     ,                 .

                , ,   , . ,      ,    .     ?   蠖 .        ,      . , ,     ,        ,         ,   ,   . ʠ, ,    ,      . ,         ,     ,          - .

      ,       ,        .        ,     .  ,        頖,     - ,   ,   - ,        . Ƞ  :             . ,          ,     ,   ,      ,          . Ѡ ,             .




1

 





 


   ,            ;     ,        .                ,   -  .       1856.  .        ,          .  ?,   1940.,         .           ,   (,  ),  ,   ,     .    .          ,      (.1).

        ,          .   ,           ,     ,     堖,     ,  .       ,      XX. ,                 ;        ,   . Ƞ,    ,   ,     .     ,   ,   ,        ,   .         ?     .          ,            .       ,       ,       ,   ,        .    ,     ,  ,  V-   , ,   ,        .      ,         .     -       .






1

             ().      .      , 젖.          ..



  ,        ,  .             , ,     ; ,         ,   ,               (.2).  ,     -     ,          .  ,    ,   ,    , ,  ,      . Ƞ          ,        ,      .    -       ?           .






2

    ( , . 900015 000  ..)  -- ().  ,   (   )      ;         ,  .         蠖    蠖    .        ,    ,      ,   .       (   )        .    ,           .






     , ΠȠ 


       ,         .         ,       黠 .      ,     , ,  ,  .    ,      -  ,     ,       ( )     ( ),     ,           .   ,           .   -  ,    ,         . (,          񠖠 ,       ,         .)        , ,    ,          . Ѡ ,   ,       ,  ,  ,    ,  -.

   -  ,           .            .   ,    ,        ,      .       ,   ,        .                ,      (.3).  ,      ,   , ,        . ,  ,     ,        ,      , ,      .          ,             .      ࠖ   ,       . ,     -       (.     .337).    ,       ;        .






3

         51 ( )   2000  ..  ,         ,         ,    .       .    ,   ,          , ,        .  ,      ,       .      .          -.



       , ,   ,      .   ,  4500   3000.  ..                  .      .      ,    , ,  , , ,  ;     :      ,       . (.          .4.)        .      ,  ,    ,  ?






4

     - ( , )      .         ,   ,       .        ,   .         .    ,               .     , ,  ,    .



   ,      -    .                  .     ,        ,      .         ,        .        ,     ,    ,      ,   -  .    ( )      .  ,           ;           ,     .           .






5

              .         (N9, N6 ..),       .      :         ,             .       ,     ,     .      ,   .         ?  ,       .           . ,         (A42),      .    ,          ,      .



     ,  ,   ,    ,    .        ,    ,       .  ,      ,  .

      ,       .    ,  ,  . .5      ,   .   ,  ,    .  ,  ,     ,     . (      ,      .)   ,   ,        ?  ,      .       ,   .

    ..        .          ,     .         ,    ,   ,    ,       .          .  ,                .. .6    ,       ,  , ,    .          ,  ;          ,     . ,   ,              -  ().        .7.     ,        . Ƞ            ,     ,       ,    .        ,    .






6

        ,        .. ( .., 1924)






7

      -- ( ),     ,    .         (. .5)  ,    ,       (    ).  ,  ,        ,  0,5 ,     .       ,    ,         ,  .



       ,     ,    . ,         .             ,      .       ,  ,            .       ,           (   )   ,             ,   .         ,  ( )     ,       ,      .

 ,         ,   ,        ,   .      ,    ,  ,   ,    .   ,            .  ,  ,  .     ?  ,   ,         ,      (.8).    ,        ,     ,            ,       ,    ,       .      ,      ,     .        ,         ,          ,   . , -      ,              ,    ,   .       ,      ,       .            ;       (),          () .   ,           .  ,    ,  ,        ,       .          , ,,                   .       ,    .

         .        ,         ,     , ,  .  ,  ,        ,             . ,  ,    .  -   ,  ,    .  ,    ,              ,     (.3).  ,    ,       ..,        .  ,        ,  ,      ,  , 堖 .  ,    ,     ,    .      ()      ,       ;   ,    ,   ,  ,     .        ,             ;              .              (Le Grand Menhir Bris)    ,     .






8

  ,       .      .     ,      ,        ,        .  ,       ,     ,       ,       .       .        ,   ,      ,    .         (      ), -      (. 3000  ..).       (   ),      ,        .



 ,          ,      ;            ,     .     .      ;   , ,   .      ,  ,    .          ;             ;         ,   ( )   . ,    ,    - ; ,   ,      ,      ?   ,        ?  ,   ()      .     ,      .

       ,       .         ,   ,         .  ,   ,  ,         ; ,      ; ,     .  ,  , -    .     ,       . ,     ,          ,   ,    .      -  ,      ,      ,     .            ( );    ,,    , ,          ,    ,   ,     .

        .      ,             .       (), 堖,   頖  II.  ..           , ,,         . , ,     ,    ,     .   XX.   - ,        ,    . ,  -          .   XVIII.  ,       ,  ,   ,  ,    , , ,  .    ,  ,   -,   , -,      ,-,       .    ,          .






9

     (   ,     ),   XIV.  ..     ,  ?        .     60.      :      ,  , , ,   ,   .    1902.        ().          .






10

   ().   . 1600.  ..      ( ),   32 .       .        ,         ,    .     ,     ;     .         .



      ,         .      ,       ,      .    ,  ,         .   ,      ,          .     ,  1902.  (. , )   ,    ,   XIV.  .. (.9).     .     ,   ,    ,  .         ;       32,   ,     (.10).     ,   ,          XX.       .  ,    ,        ,       .   -      ,     ,         ,  ,     .

          . ,    32,  ,   ,,  ,    .     ,            .   ,  ,     ,        .   𠖠     ( )    ,        . ( .3    .10.           ,      ,       .)  ,  ,    ,   ,  ,      .        .           ; 堖    ,   .       ,       ,     .  XVI.  .., ,   ,    ,   ,       ; , ,     ,     ,     ,    ,     .




    


    ,     ,      ,     .      ,        . , , ,      (       ),      .        ,    ,   ,     .      頖452    (   ),      ..  ,         .          ,      :        ,,  .  ,     ? ? ,    .  ,      ,  ,           ,     . -   ,    ,       ,  ,         -  .

  ,      ,        ,           .        ().         75   9  .       ,    - .    , ,   ,      ,    .     (      )      ,     19 ,    ,    .     ,    ,     ,     ,      ..

  ,  ,  . ,        ,   ,      堖  ,      ;       .             .   , ,        ,    ,   ,    .       ,   .11. ʠ, ?  ,    , ,          - (.12),    , ,     ( , )     .       ,     ,  -,  ,      ,  (  ) 2900.  ..,      (.13).     ,         , 頖  ,  .     ,   ,       ;         .            ,     ,         .






11

       .  ().   . 2850.  ..       1836.       ,     (,    )       .               ,   .         . ( ,   .)






12

          -,   ,            .       ࠖ,      .            . 2900.  ..     ,   ,     .



   ,   , ,    ,  ?      ,       .        . ,           .    ,  ,    .   ,     ,        . Ƞ,              ,       .






13

      -,    (). : 29?24?5.    ,           . (   .)






   ɠȠɠ


Ӡ     ,           .  2006.       ,  390      .     , ,   ,         .     , ,  ,    127   ,    .       .     ,         . ,           ,     .              .






14

             . ,          .         . 2200.  ..



                         .       ,      .   2200.  ..,                    .      , ,      ,       2,4 ,     60        .           .           -,  40  ,   ,    .                (.14).          .

 ,                      .     ,    .          -  ,      .       .,    XIX.  ,   .       ,    ,   , ,     .       . ʠ    -, ,      (   Time  1984.),         .     ,        27  28.        ,      .           .     . ,       XVII.,       .           ,   .    ,         ,               .  ,       ,     .




2

 



                 ,      ,      ..,       .           ..   ,  ,    ⠖, , , ,  .            ,        ,    ,   ( )  .     ,     ..,       ,   .

    ,   ,        332.  ..      ,    ,        ,       323.   ,        頖 ,  ,   , , ⠫,    I (13181304.  ..) IV (11661160.  ..).         ,    .    ,     ,       ,           .            ,     .   ,         (, ,   ,       ),  ,  ,   .      ,   -, ,    ,     .  ,    ,     , ,              .     ,     22,      ,        .            II -.       - -蠖 ⠖  ,     ࠖ  ࠖ .




  


      ,       - .       ,      ࠖ.         ,       . (        .)          ,    -      .      ,   ,  ,   ( ) 򠖠  (.15).     ( )   , ,  頖  .

 -         (. 2800.  ..).      ,   ,  -,    ,     ,  .      ,     ( 2667  2648.  ..),  , ,  ,    ,  .      ,   .       ,     ,        ,   .    ,       ,     ,     ,        ࠖ       .         .         .      ;        ;    .






15

         IV ( ,  ).       ,    .     ,       . Ѡ      .



       ,        .         ;           (. 25752465.  ..).     ,  ,      蠖,  .     (-蠖).   󠖠   ,          .     ,     ,        .       .        ,   ,    ,    .  堖    :          ,       ,         .

    (     146  ),          ;      , , . ,        ,           .       ,      - -     - .           .         ,     .

       ,    ,   , ,           (,         ).       ,     ( 堖 )   26?31?23?.      ,       ,        . Ӡ  ()    25?55?.   -  ,      ? ( ?, , ?    .)  ,  ?     (    )  ,          30?.         ࠖ? (), ,,  ,   ,    .      ?  ,  ,     ,      ,     .     .   , ,     (,      ),   ,  ,   .




 Ƞ 


     ,       ,  ,     -  -      .          (20521756.  ..),        III (14901435.  ..),         .          , , ,    ,      ,    ,      .                 ,      .             .

 ,        ,     .          .       ,  XIV.  ..     񻠖   . (       -.)  - IV      -  ,  ,       , , ,         ,   󠖠,     ,   (.16).  ,     1353  1336.  ..,      . (     .)          ( --),   ,   ,    ,  -  -.    ,      ,      ,    ,    ,   .              ,      ࠖ,     .






16

 ( ),   .        32. (     .)



        ,        ,     .   ,     ,      ,    ,      --.          ࠖ,    ,     .   ,   1333  1323.  ..              .     -.          ,      ; , ,     .    (  )   ,  (),  ()   ,  () .  ,            ࠖ.             ,            ,       ,          .

,    .         ;  ,    . ,   ,    .      -     ,    .     ,      .  ,      ,     ,   ,   .  ,     ,      ,      .   ,   .        ,            (.17);      ,   .     .   ,        ,       .       ,     .      ,       ,    .  ,   ,     -.      ,          ,     ,    .






17

           ,    .            .   ,  ,   .









    ,         ,           (  )  .  ࠖ  ,        ,          ,      .  ,     ,       -    .         ,  .       , ,   ,  ,  蠫   .       . ,           .

   ⠖,      ,          ,   .  /      ,   365? ,   ,    29  30,    354 .   ,      ,          :    /    ,       ()  ,     .

         .     365, ࠫ    30        . ,     XXIX  XXX.  ..,   .           ,  ,   ,    . ,         ,       .  ,    ,  ,          .  ,  ,   365,     ,         .  ,  - ,      .

,       . ʠ     ,      ,    .         .           . ʠ    ..     ,          .




.  Ƞ 


       ,      ,       24.  ,     ,       .     ,                ,       .           .

      䠖     ,          .         -  ,   ,  /      .              ,  ,           -,       .        ?    .  ,         ,    .  ,      ,          . (, ,      /񠖠       .)

     ,  ,    , . Ӡ       ,      ,            .           ,   ,          ,       .           (     ).        .  ,       -. (   ,      䠖,    .)   :               .  ,    ,  ,  ?              .      ,       .   ࠖ   蠖      ,    (XXII.  ..).

       .          .  ,    .           ,  ,  , ,   .

 ,            ,     . Ƞ     ,     ,    ,    ,        .       ࠖ   (.18).         1473.  ..  ,         ,          . .19   ,    ,   ,     .      I;      IV   .

   .            I,     .  ,              (.20).     III (14901436.  ..)   .  ,          ,   , ,      .      III (13971360.  ..),           I (15451525.  ..), ,    ,    ,              .   (14 12)   ,       ; ,     ,   ,.






18

       ,       -  .              .  .. 19251927.    1473.  ..      , .    ,          ;     .      ,   .   ,              .











19

    ( )      ʠ I ( 1306  1290.  ..),    ( ).      ;    .






20

     ()  () .        .       ,     ,    .



 XV.  ..  ,   -       .      .     ,    . Ƞ     ,      .   -   ,    .     (. 13001100.  ..)       (   ),         (.21).  ,          ,          ,   .






21

               ( ).             .






,  Ƞ


         ,    ,       (  , , ), , -,     -    ,      .    , , ,      ,   ,    .      ,   .  ,             ,     ,    ,  , , , , , ,   ..       (, ,   ).  ,   ,          ,   ,  ,     .






22

     ,   ,   . 200.  .. (;    ., 1825.)






23

   ,    .              .   ,       ...  ,       (Description de lEgypte lexpdition de larme Fran?aise, . 18201830).     .         .



  ꠫ ,    ,       .        ,       򠖠,    .       ,      ,     ,      IV.  ..        .       ,    ,   200.  .. (.22).         .  1843.    ,       .   ,          ,   .      ,              .  -   ,    ,    30.  .. (.23 24).






24

   ( 1,5  )   ,    .    ()    ,     .     ,      V- .     .   ,  . (  ,      .)     ;   . (     ,     .)  ,  .            (.   4).  ,       ,      (  )  ().         . ,   ,  ,   ,      . ,     ,   ,     ;   ,      .



         ,     ,        . Ƞ  ,      ,  ,   ,   ,    ,  .               .    ,        .  ,         ,        頖       ,    .           ,      (), , , ,    (     ).

        ,       ,        .   ,   IV.  ..    25-  .    25   (  9125 ),  309 ( ⠖   ).            .           ,  -  .    ?  VI.  ..   堖       , ,,   -       ,         .

            ࠖ ,   . ,      4,    II...   .           ,     330.   ,   ,.          ,  -.    395.       ,         .          ,          .          ,     ,   ,      ,        . Ƞ    ,  ,  ,       ,   .




3







 


   ,       ,       ,         ,  蠖,        .   ,              .        ,        .        ,       ,           ,    ,    ,     .    ,   ,      ,      ,    .   ,   ,    ,  ,   ,  V  VI.  ..,     .  ,        ,       .

 VI.  ..           . Ѡ          ,        ,     ( 17921750.  ..).       , 539.  ..      󠖠  .          ,      II  .

,      ,       .    331.  ..    323.       ,     ࠖ    ,   .              .       ,            -     ,       ,       .

   ,      : 頖   ,    ; 頖  (1000612.  ..); 頖  (612539.  ..)    (539331.  ..); 頖  (331247.  ..).




   Ƞ


             ,   . ,   ,     ,             ..      ,  ,      .           .           ,    ,         .      ..    򠖠 ,      蠖  ,       . ,   ,             .






25

    23



     ,     ,      ,      (   ).   ,     ,    .      .   60   ,   ,           . (., ,   23  .25.)  60   .    , , ,  2,9,14  :


2 ? 60? + 9 ? 60? + 14

    ,       .     ,    3546     3546, 345,6, 35,46 ..   -  ,      ,        . ,   2,7,17;52,13        :


2 ? 60? + 7 ? 60? + 17 ? 1 + 52 ? 1/60 + 13 ? 1/60?

,       ,  ,   ,           ,       ,    ,    ,   ..     ,    ,   60    . (  ,   ,    ,    12   30 .)

,    ,     .           ,  .    ,     ,      .     ,        .      ,       .     ,    ,  ,     .         ,   , ,   . (       1531. ,   ,   1651.)        ,     ,          .

           ,                .       ,          ;     ࠖ  (.26);     ,    ,  ,   ,  .   ,        -  ,   󠖠,    .       ( )      ,         .   ,         ,   ,    .  ,  ,     ,     .

   -    :  ,  ࠖ ,  .     ,     ,  ,      .              .         ,      .






26

       (    ).    ,     (   ), -- ,          (. 870.  ..).    ,      .



   ,      ,     ,/      .      (),   .     ,       .    -ࠖ ,   .      ,    ,      ,         .   ,  ,     , ,  ,   , ,   . ,  ,  ,     ,      .         :  .






27

    ..           ,   .  XXXV.  ..      ,    ,     .   ,  ,    ( ).     ,    (    ).    ,          ,   ,     .



   ( ,    ;         - )  ,        .     ,       ,     .     ,      .     ,      ;  ,       ,   堖 (  )   ,  -  ,    .    , ,  ,    ,  ,      (.27).       (. 1800.  ..),     ,    ,       .      .      ,  , ,      .

     ,  ,    .    ,     29,5 ,          (   12,4),  ,    ,   .    , , ,    29  30, 䠖12  13.     ,      ,       528.  ..          ;  ,  ,     ࠖ   .       ,          .   ,      . , ,     .

  ,     ,  . ,    ,          ;    ,          . ,      . , , ,        ,     .       頖   ,     ,       .            (   ).     ,   ,     ( 15001250.  ..),          ,    ( 2300.  ..).           ,      .          .                ,             .

    (   )    -,     146    .  2        .   -           21,       ,     ,  ,   .




 : 


      ,            .        ,      ,   ,     .       ,   ,  :          ,       . (   ,       젖 ,       . .28     .) , ,  -    ,    ,            ,        , ,   .         ,  .    , ,   ,  :        ,  ,  ,        .        .  , ,        ,  ,  , ,   .






28

Ѡ         ,  ,       . ,   ,   ,       . (      ,     .)             .   ,      ( ,    ,     ),      ,     .



      ,       .    .    ,  ,      ,      .     ,    ,         . ,    ,     (  ,   ),         ,     ( ).  ,        . .29    MS ES (,  ,   , ).       ,   ,        ,   .       ES,     ,  ,    ,   .






29

 ,   ( ,    ).        . 頖  ࠖ .



  ,     SC,   , IC,   ,        .    ,       10  . (      ,        .)   MF ML  ,         ; EF EL       .

       584 . ,     ,    ,      .   ,        젖  .

  ,    XVIII. ,   ,        ,  . .    (     ,  )     ,     . ,       , , ,     ;        ,      , ,        .

       . -,        ,        .        ,    ,     ,           .




 Ƞ


      -  ,   ,     EL, MF, ML EF   21- .      ,  ,            (,   99  ,   4).          .       ,       (,        ,   ) 583,92 ;     2919,6 ,    8,  365,25  ,   2922,0 .         , ,             ,         () .      ,     ,   .

      ,          , ,   . ,        ,   ,      ,    . (,     MF         EF     ,    MF      ..)       ,        . ʠ ,       .          612.  ..,      VIII  IX.

  ,    -,  ..    ,         ,   .       18301531.  ..,       17281685.  ..,  -蠖 15821562.  ..        .    ,            . Ƞ    -     .   ,     , ,     ,     , ,  ,     .            . ,   ,   ,       ,     . (   ,    셻 ..)      .        ,         . ,   ,     . Ѡ           ,             .       ,  -      ,        ,   ,    .    ,         ,      ,    .




   ɠ


   1530.  ..,       .     1160.  ..,        .          ,            -.      :           .    ,       .     ,           .     36 : 12  ,    , 12  ໠  , 蠫12  . ( , ,      .  ,         .) ,      ,       ,    ,    .         , ,  .       ,   ,        ⠫,    .

      (   )             .     . (    ,  .57,       .)  ,          .        , 蠖  .     ,        .      ,   ,   ,   . Ѡ ,    ,  , ,        .        ,  ,      ,    ,     ,      . (    .)    ,   (  VIII.  ..  )    , ,        ,     ,     ,  .    12-    (),      30 (),       .

      .        ,  ,   - ,   ..  ,  ,     ,   ,       VII.  .. ,   ,        ,    . ,         .             ?  . ,            ,        ..         ;       ,    , 堖      ,  .      ,      ,    ,       ,  ,        .

     ,  ;    ,    ,       .       ,  ,    .     ,        ?   . , ,      ,        ?.    ,      ,   .    ࠖ  ,    ,     ,     ,        (.30).

          ,     .     ,     ,    (    ),          .   ,       ,       .       ,     ,  .     (-),  ( )     .      ,        .   -    ,          . ,     ,      VII.  ..,      -    ,    . (  ,     ,   4.)

 .              ,      ,       . ,    ,   ,     ,      . ,         젖     ,   ,      .    ,    ,      .         ,    , ,    .






30

        ,    ,     ,  668627.  ..           (  ,    ).    :  (),   ( ), , , ,   , .  ,      . ( ,  K 8538,    [1912],    [1989].)



  ,   .      ,   ,      ()     1, 2, 3, 4, 5, 6, 8, 9  10    . Ƞ           ,    ,     ,        .  ,    ,      ,       ,        -  . ,            . (,       ;             ;      ,     .)        .     ,      .               ,     .   , ⠫     .     ,    .

 , ,   ,   ,   ,   ,        ,       .    , , ,  -      .       ,        .




     Ƞ 


,    ,     ,      ,   ,       ,  .        ,          .     ,   堖  ,     ,     򠖠 , , -  ..    ,   頖 ,  -  ⠖    .       ,   ,     . ,    ,    .       蠖,      , (  )  ,   -      .

 (     652.  ..)        ࠖ     ,  ,  , , ,     .    ⠫ 蠫 ( 24  );      .  ,          ,      2,2 ,       2 .

         .  ,          (747.  ..)     ,   ,          .        731.  ..      ,   18- ,   (12- ),  (8- ,    )  ,   . Ѡ     ,        .       ;       ,        ..                  ,   ? .

18-         .   ,               ,    .  ,     18 , , 6585?  (18,03),    (223)   (   ).    , ,    ,  ,   ,       .        (頖    ), ,  223     239  .

      ,        ,     .        ,  ,           . (         ,          .        ,       , 84?.)   223     242  ,         18-    .

          223 ,   , -        (3600).        ;      X...     .    ,     ? ,    669,   .      .

223? ,   ,         ,    , ,    .          ,    ,         .        223?      ,  -    .  ,      ,   -  .   ,      6,     . ,   223?   x 6?  y 5?.  6x+5y=223.     ,  x  33, y5.      ,    ,     575.  ..,          747.  ..,     .            , , ,   .

     ,  223? ,          ,  (29,5306),  (27,5546)  (27,2122).    ,   ,   ࠖ,          ;     27,3217 . (     .)   223?        ,           ,     : ,      ,   ,   .       ,       ,     223?          (  6 9).         223? ,    ,    .

  ,  ,   -  (  ),     ,        ,         ,  , 젖  .   VI.  ..   8-  (99  ),  27-  (334),     ,    19 235.             ,  , ,  ,        .         ?

  365,25 ,     0,06 .  365,25,   ,   ,            ,  堖 .        ,       .     ,     ,    ( )        .             ,          򠖠  (  ).      ,             .

        ?         II.  ..   .    ,  ,          .     ,    ,   .   ,            䠖   .   () 365,2422  ,  䠖365,2564 .

  ,      ,   ,  ,    ,      .       ,          ,      .

     ,      :    ,      .      :  5         (    8)       .   [5, 8, 8],   ,       (  ,  )    ,      :    [145, 46, 46],   [37, 42, 79] [22, 25, 47],   [76, 7, 83] [65, 6, 71], ,   [57, 2, 59]. ,    ,    ,   - .

   ,          . ,               2? .         .   ,      1/144 ,   720         (720=144?5)       ,   1151   (8 ? 1441).

 ,         ;   ,     ,  ,  ,   ,         (  )   .    (   ),  񠖠          (III.  ..) ,         ,     , 젖 .        . Ѡ   ,            ,            ,   .      ,    ,         .        .             ,  2 160 000 (600?3600).                ,       .       ,  ,  ,   ,  360.

 360,      ,      . ʠ V.  ..      ,          ,        䠖,  ( ), ,  ..  ,         ?   .       ,            .     ,    ,   ,    ,    :   ,  .

     ,    ,        ,      ,      8? .       ,     ,     . (        ,    8.)

  ,     ,    II.  .. (        .)     ,     .  ,   , ,         .




   Ġ


   򠖠          젖      .        堖 ,    ,           .            ,        .

         .    ,    ,      ,            .       ,    .   ,    ( ),     ,      ,     .              ,     .      .         ,     蠖 , , ,     ,   .  ,          ,  .  :     (     ),    ,    . (   , ,     .)             ,     ,     ,       .    V.  ..,    ,    ,  ,         ,      ,    .     젖       .

     ,     .     ,     ,   ,   ,        ;     ,         . Ƞ   ,   ,  .  ,     ,    .       410.  ..      .          ,           .        (    )     ,    .

      .    ,    ,     .        (    ) 蠫 (       ,         ).   (        )     .      (  18701890.)  (  19101914.),             ,     .

   ,  ,      .    ?           .    ,  .          ,  ,     29,  30.     ?      ,          . Ƞ       .  ,     ,      .       ,   ,   ,        .

   ,      30 .        1? ,          30?.    ,         390?,     13?   30- . (       13,176?,      .)              :

1.     ,            ,     .

2. ,      ,      .       12? ,        -     .

3.       ,         ,      (. .31). ,  ,   : )  ,     ,        廠  ,     ; b)     ,   ,  5?; c)   (),        .

, ,  ,  , ,  .    ,    -    ,     .   ,    ,     ,        ,   ,     . (    ,      ,      Astronomical Cuneiform Texts,      .)






31

   .     ,     . (         .)       5      .



   ,      ,   .  ,   , ,        (, )    -  ,    ,              ..    .       ,   ,         ( 堖),     .  ,   ,   .   ,      ( - )   ,        ,   ,   ,       .   ,   (  )   .        ,        .  ,    ,   ,          ,           .

        ,      .32.    ,   ,   179.   (133132.  ..).      (   ),      . ,  ,  ,     .      ,   ,     28  29.   ,    ,           .  ,    ,     ,     .  ,          ,  ( ), ,  ,    ,   (   ).       ,   : ,    ,      ,          . Ƞ     .

      . .32     12;22,08,53,20.     ,   .  , ,   ,    ,    . ,    : 810 = 10 019. ,        ,         . ʠ,       .






32

     .



   ,  225 2783,      12;22,08.    ,    , .       ,     ,  , ,    ,       ,     (. 25050.  ..),  ,  .

         .          .       ,     . Ӡ    ,    ,      .     , ࠖ   .  ( )        ,    ,    .    ,  ,      , ,          .       ,      ,       ,      .       ?  ,   ,      .

    .85,    ,   ,     ,             .       ,   .     ,    .           ,    .    ,        (    ),   ,    .

        ,   ,       ,     , , : 251   = 269  .         29;31,50,08,20 , 27;33,20 .         ,       ,         . (Ѡ    ,     ,        ,       .)             ,         .      ,   ,      .

        ,    (     )      .  ,  ,  ,    , ? ,       ,     ,    .33.   ,   ,         ,     .          ,    ,      .






33

    ,        . (       .  ,  ,  ,     ,    ,         .)






  ʠ  :  


 ,   XVIII.,      . 頖  ,      .  ,        (.34).  蠫  (  蠫)         .     ,     ,    ;           ,   .        ,  .       ,  ,      ,  ,         ,     .






34

,   򠖠.         .



      . ,   ,    .   ,   ,  ,   ( ),   ࠖ 㠖 .   , ,      .        ,        .

           ,   :    ,      ,        ,        .         ,       ,  ,           .

        ; ,       ,          ,      .           ( ) .       ,     .    ,     ࠖ  .

       ,    .      ,     .   ,           ,     .          .       ,             ,      ,       ,        ,      . ,      ,      : ,    (   )   ,     ࠖ . , ,       .        ,          .        ,             .

       ,        ,  ,       -     .   ࠖ             ,    (. .35   .29).  ,        .         ,   ,       ,     .   FM    ,     .           .  ,          ,      ,       . LM  ,         , FE LE       .






35

     .       ,       .



     ,         ,  ,       (FM, LM, FE, LE)  .     ,               (FM),  䠖       (LE).   ,      ,   ,   ,   ,    ,       ,    .    (  ) 蠫,         ,        .     ,    ,   , ,        ( ,   ), 堖.






36

    .    ,    ,  ,   ,   .       400.



,  ,    .  ,   ,    ,  (    ),     ,          .36 37.             ().   ,        () .     ,     ,            ,   ,    . .38      ,           ,  頖 ,     .   :  ,     ,,     .         . (     0,24  .)       ( ,   )    ,       ,         (S


)  (S


).






37

   (V)  .       . 36,    (S)       100,    400.  ,      ,     ,   . (   .    100- ࠖ ,   .)






38

        .   (FM, LM ..)   ,      .



          (.39 40).          ,      󠖠  , ,    ( ),  ,   .        .  ,     ,        ,          ( 180    ). ,  , ,    ,      ,          ,    . ,     1,88  .          .39,  ,        700,      ,    .






39

      ,       .     100- . ,         .          4.       (   )       ,   ,    .         ,    .  ,  ,    .     ,       ,  ,     ,   .






40

   ( )    2400 (     ).            .    ,   .






  


  ,          ,        -.  , ,      ,    ,         .         ,   . , , ,      FM (. .38 ).           ,        ,    ,       .      ( )       ,      .    ,     ,      , ,  ,      . , ,    ( )        :   1513   480. ,   ,    :   2673  848.

    - , ,         ,    ,   , ,      .          , ,      ,   ࠖ     .      (,     ,    ).     .     ,        , , ,        .  ,         ,       ,      - .

  ,    FM,       LM, FE LE.      ( ,  ),    ( FM)    .  ,        ,         .

            ,     .  ,   ,   ,   .        ,     ,        ,     . ,   ,  (FM, LM, FE LE)       ,     ,  ,      .

        ,         .         .   :      ; ;  ,     ,    .     .      ,           .              .      . (Ӡ    .)           .   ,             ,   A,  ,           IV.  ..,   .          ,        I...  ,       ,  ,        .           .    ,   ,   ,       (FM, FE,   ..),   .      ( ,     ),  ,        .  ,        .




4

  





    Ƞ


          .      ,     , 頖     . ,     ,    , ,  ,     .       ,    ,            -   .      , ,    ,     .       ,            ,     .

          ,            ,      .          II.  .., ,      ?      ,  .        , ,  ,      .       ,    ,  ,           .

    ,    ,     ,      ,    .       ,     (II...)          ,     .     ,         . ,    ,        ,  ,  IV.  ..

    ,    ,      ( ) ,            .       ,   ;  ,         ,    ,          ,       . ,         ,            .          ,      (, ,  VIII.  ..)  ( VII.  ..).

 蠫     ,    ,    .       ,   -頖    .     ,       .     䠖  ( ), ,   ,     ,       (    ,     ,  ).      ,  , ,  , , ,        .  , -,  .     ;   ,    .   ,        ,     ,      .  ,    ,     .        ,    䠖  ..      ,        .




   VI .  .


   IV.  ..             ,       .      VI.  ..,     ,    ,      ,     .          -頖, ,  ,  VI.  ..        蠖  .      ࠖ, ,  ,    ,     .    ,   . Ѡ ,     :     ,    ,   ,  ,   ,     . (   , .) ,   ,   ,       ,  ,   , 28 585.  ..      , , ,             ,    .

           .      ,        ,      .  ,     .   ,       .  ,   ,  ,      ;            ,           .

    ,  ,   .  ,  ,   ,      (546 .  ..).  ,   ,          ( ,      ),   ,    ,      .       ,     , 頖 ,  ,   ;          ,    . Ƞ,   ,      ;    ,  .

  ,        ,      .   ,        ,       ;             . (  , ,        ,   .        .)   ,  ,      .      ,  ࠖ ,  .       ,     .

      ,          .  ,   , ,      ,         ,    ,    . (,      .       ,    ..)  ,    ,    ,         .            ,  ,           ,  ,     ,    򠖠   ,         .    .

  ,  ,   ,    ,    ,        ,           .     VIV.  ..       ,        ,     . ,  ,          , ,       (   ) ,     .  ?   ,      .         .       ,      . ,    ,   堖 ,     䠖        ,    .    ,     ,       ,          .

   ,   ,  ,    ,         ,  .        .     ,      , ,  ,    ,    .    ,  ,    ,   ,     .        ,   .       ,    ,      ,       .




  


, ,       ..,       V.  ..   ,   ,        ,        ,       . (   ໠   ,  ,          .)  ,      430.  ..,   ,     .   -  V.  .. ,    ,       ,    . ,      .    ,         .           ,     .         ,          ,         ,     ,        ,     .             .

   ,         , ,   ,   ,    19-  렖   . ,          , ,  ,    ,      ,  ,  . ,    ,    19- ,           . ,  235     19.   ,  19-       V.  ..       (            ) 27 432.  .. Ƞ,           ,      (     )    :  ,   235  6940 .  I.  .. ,   ,    [1 - .   : .., .., ..  :     . .:  , 2017. (   .)]  :          ,           .           .        ,      . (    ,  ,     ,      ,      .     ,   .)         29+1/2+1/33 .    ,   235, 110     29, 125   30.    , ,    ,     ,         . ,     ,          .

   ,   19-     ,     ,    ,      ,   19- , , ,  ,      .            .      ,    ,    (76)    (   27 759).        .  ,   ( 304 111 035  3760  ),   ,     .     19 76       , 19-        (computus)   ,     .




  Ƞ 


  V.  ..,    ,       頖, ,  ,  ,  ..   (  )       ,          ,  ,   .         ( ),   515.  .. ,  ,   ,      .     , ,     ,   ,    ,     .     ,  IV.  ..      ,    . IV.               ,   .   ,    . , V.  ..    ,    ,         . ,         .      ,         ,         .

                ,    V.  ..            (    )   ,     .         () .         ,      0  30.      (,   ,    ) .     8  10 ( B A )   ,     ,      ,    ,      ,     ,      .      , V.  ..    ,    .




  


     ,   ,             (. 400347.  ..),     ,     .           ,         . -,        ; -,    ⠖  젖            .

    ,   ,    -   .      ,  ,       .        ,       .    , ,  , , ,     (octateris)      .   ,    ,     ,         . (ꠖ ,   387.  ..)   ,      , ,,     ,       .       堖,        ,  .             ( V, VI XII)      .      , ,   ,      ,  XIX.,       .                 XVI.

              .   (        , ,  ,  ),      ,        ,            . (  :     ,    ,     - .)    ,     ,  ,       .     , , ;    ,         ࠖ  ,   .       ,   :        ,         ,     .      ,      .    ,       ,         ,      ,    .

               .            ,       .         ,     ,       .  ,        ,    , ,   ,              ,        , 젖.     ,  ()    .     ;        .          ( ),      ,    ,       .

       .        ; ,             . ,      , ,              .               ;          ,       ,   .        ,        ,      ,      .        ,   ࠖ   ,   ,       .

   ࠖ   ,        ,  :       ,     .      .  ,  , ,  ,      ,      .    ?      ,      (   )       .

    ,          ,     ,  .   ,     ,     .     500.,   533...,  ,   900   ,     ,   -   .     ,  ,        (    ,   );       ,      ,  .       ,   ,      , ,    ,     .

     ,    .    ,    ,       .       ,    𠖠      . ,  ,         , ࠖ   ,      .  , ,     .      . (Ƞ   ,        ,   .) ,        ,   .   ,  ,             ;      (),      . (   ,         18,6.)        .        ,  ,        , , ,      .            ,   ,   ,             .  ,  ,    ,   .       .






41

 .          ,     , ,    ,           ,   .



             .   ,        , ,  ,       ,      .     (),     ,      ,        ,      () .    .41      ,       .        ?- ,    .  ,       (    )           ,      . ʠ       ,     .






42

     ;  ,   



       ,       ,    .42;     ,         .         ,      .

    ,    ,      .  ,  ,   .        ?    ,  ,      ,      ,    .              ,  1870?.      .     ,     ,  ,        ,     .   ,  ,    (. .43).






43

  ,     ,   .      .44.



   ,    ,   ,       .   ,    ,      ( ),  . ,  ,        ,            ,        ,    .   ,     . (  ,   ,         ,         .) Ӡ    ,         ,           .   ,  ,    , ,       ,    ,     .






44

 ,    .     . 43.



       ,             ,      .     . .44   ()       ,      F, E A. (  ,       ; , ,     .) A  ,  AB       - .   ,   ()   ,  AOB,     ,    .         AOC,  C ,   A   ,   ,     .  B C, ,       (CB   OA).  ,         ,       (     ).      B       ,    OB OE;   BOE   AOC.  ,   E     .   CBD ,  D    OC,       CD;        D ( F)      O.  FEA   ,   E      FA,    .






45

     .     .



       CD,   , ,      ,   ,      .  ,    ;   ,     . ߠ   ,          A  F.

         , ,    , ,     ,    .   .   ,          (   .42);  ,         .              (. .45  ). ʠ,     ,         :      ;  ,     .          ,   .    ,        , .

Ѡ             ,          ,                ,   .  ,  :   , ,                ,       .     . Ƞ  ,            ,        ,   ,    .         ,   ,             .      ,   ,   ,   .




 


     ,   ,     ,     ,     .  ,   ,     (      , - [ ]   ),  ,         .             . ,         ,        , , ,    ,     ,   .     ,   ,   ,      ,  ,      ,      젖,  .            ,           .

  ,  ,     . ʠ,  ,    ,  ,      ,  堖  ,   .  :    ,    .        ,     -,    ,     ,      .         ,     ,   . ,  ,         ,           ,     .

    ,      ,      ,            ࠖ ,       .          Π     (  42.  ..),  ,   , :   ,          .          ,        ,    ,   ,     .  ,      ,       ,     ,   ,       ,    .       ,     ,          .

    ,          ,         .  ,          ,  ,       . Ӡ      ,      ,  堖,    ,    .           .        :  ,    ,             ,     ,  ,     .                   ,      330.  ..

   , ,  ,  ;     ,   ,       .   ,  ,     ,           ,   .      , ,     ,    젖    .   ,     ,    ,           .    ,     ,     .

         ?      26, ࠖ33,          ,  ,        󠖠   .   ,     ,        . ,      , ,   ,         ,  ,  ,    .              .

  ,     .    384.  ..  :        ,     .         348.  .. ,    ,    ,  ,     ,   .     ,        .       , , ,     .  ,         De caelo (   Π,     )  ,          . ,     ,  ,   ?;       . ,  ,  ,  Primum mobile (),     ,        .

   ,       .    De caelo   젖 ,     ,  ,       .       ,      .    ,     .      .  ,  ,   ,   ,      ,         . ,    ,       .    ,        ,        .

        .     ,    ,  , ,          .     : ,          ,  ࠖ,    ,      .    ,      蠖   (?)    400 000 ,    74 000.     ,         . ( ,      40 075.)

,  ,       ,        ,      .             .           ,    ,  ,  ,        ,         ,   . ,      .    堖  (   )   (  ),          ,    ,    , .     ,          , , ,  ,    ࠖ.        ,    ,    . (    ,  ,   [essence],     .)

-     ,      ,   .   ,   .         .         ,      (     )  .   ,     ,  , ,    .

 ,       ,      .  , ,     ,        . Ƞ     ,     ,      ?         ,   .         ,                   .

           .   , ,     ,              ,  ,      ,     (    ),          ,     . ,           (   ).  ,           ,          ,  ,    .    ,       (  ,      );    . Ӡ     (     ):  ࠖ4 (3), ࠖ4 (3), ࠖ5 (4), 5 (4), 5 (4), ࠖ5 (4), 5 (0).  ,   55 , , ,   .     (   ),          47 .   ,  ,   4    ,     .

 ,     ,    .      ,   .                 , , ,    ,   .  ࠖ    ,    ;       ?         .      ,        ,       ࠖ    .    :      ,      ,   .    ,             .   ,   ,  ,         ,       55 ( 47).   ,      .  ,     , ,     ,       .

   ,           ,   300.  ..      ,    () ,     ,       ;      ,    .          ,     - .   ,        .  ,        .




 Ƞ


,    󠖠   ,  ,     .    ,          . Π ,           . ,    :    ,      ,          ,           .

   ,            .  ,  ,      , ,  ,   .   ,        .   ,      ,       (    ),       ,    . ,       . ,     .

               ,      .        . Ƞ     ,     II...                   ,       ,   ,   ,   ,   ,        蠫  .

 ,  ,     ,   .    310.  ..   ,    ,   ,   ,  230.  ..            ꠖ ,  , , , 287212.  ..        ,    ,    ,   Π    ,    ,       ,  .

  (       ),    :  堖,       ,    ,   ,     ,    ,  , , ,  ,       ,     .

      ,      , ,  ,  ,         ,    ,   .      ,      :          ,  ,        (       ).

    ,    ,      ,      ,     (.     .428).   ,   ,    ,    . ,  ,    .    II.  ..,            (230.  ..).    ,   ,       , ,  - ?,      :  ,   ,    .    ,   ,        ,      .

,  ,       ,    ,         ,    .    ,          .  , ,             .                    (   )   . Ӡ    , , ,    ,       ,     .        ,       ,     , 㠖  , 堖 ,       .




  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/pages/biblio_book/?art=54775087)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .



notes



1


.   : .., .., ..  :     . .:  , 2017. (   .)


